یك الگوی موفق فناوری- ۱؛ روند صعودی فروش محصولات نانوی ایرانی

ربات كشاورز: برمبنای آخرین آمار، ۱۳هزار میلیارد ریال محصولات نانو به فروش رفته اند و هدف اصلی محققان این حوزه در سند ۱۰ساله دوم، كسب یك یا دو درصدی بازار جهانی است.

به گزارش ربات كشاورز به نقل از مهر، نخستین جرقه های توجه خاص كشورها و دولت ها به فناوری نانو در جهان در حدود سال ۱۳۷۹ شمسی زده شد. قبل از آن، تحقیقات نانو در بعضی مراكز تحقیقاتی و دانشگاهی به صورت پراكنده انجام می شد.
در شهریورماه ۱۳۸۲ ستاد ویژه توسعه فناوری نانو تشكیل شد تا اهداف، راهبردها و برنامه های ملی این حوزه را تعیین كند.
در سال ۱۳۸۴ سند بلندمدت توسعه فناوری نانو با عنوان «سند راهبرد آینده» توسط هیئت دولت تصویب و ابلاغ گردید. طبق این سند ۱۰ ساله، ایران دستیابی به رتبه پانزدهم دنیا در فناوری نانو را به شكلی كه توسعه فناوری نانو سبب تولید ثروت و ارتقای كیفیت زندگی مردم شود، هدف قرار می دهد.
ترویج و آموزش فناوری نانو، توسعه منابع انسانی، شبكه سازی آزمایشگاه ها، تشكیل كمیته استانداردسازی فناوری نانوی ایران، نمایش خدمات مختلف توسعه فناوری در چارچوب كریدور ( Corridor) خدمت توسعه فناوری و برگزاری كنفرانس های ملی و بین المللی همچون فعالیت های ستاد نانو برای دستیابی به اهداف راهبرد آینده بود. همین طور با فعالیت هایی مانند پیشنهاد تشكیل و عضویت در كمیته استانداردسازی فناوری نانو در سازمان بین المللی استاندارد ( ISO)، تشكیل شبكه اكو نانو و عضویت در نانو فروم آسیا، مشاركت ایران در حوزه نانو در سطح بین المللی افزایش پیدا كرد.
فناوری نانو در كشور بعنوان یك الگوی موفق در پیشرفت فناوری مطرح است كه می توان از آن برای پیشرفت سایر حوزه های فناوری باز كمك گرفت.
سند ده ساله دوم توسعه فناوری نانو (۱۴۰۴-۱۳۹۴) با عنایت به ارزیابی های راهبردی، گزارش های عملكرد سالانه و بازخوردهای حاصل از اجرای آن، تدوین شد.
به منظور تداوم حركت پیشگامانه كشور در عرصه این فناوری، رویكرد كلی حاكم بر سند اول در خصوص توسعه و تربیت سرمایه انسانی و تأمین زیرساخت های توسعه این فناوری، به رویكردهایی از قبیل دستیابی به مرجعیت علمی نانو در جهان، توسعه فناوری های كلیدی، استقرار سیستم نانو نماد، ایجاد و ارتقای صنایع نانو و توسعه بازار این فناوری ارتقا یافت. در سند ده ساله دوم توسعه فناوری نانو، ارتقای اقتدار علمی كشور، توسعه صنعت و بازار نانو با نگاه صادراتی و نقش آفرینی این فناوری در تولید ثروت و بهبود كیفیت زندگی هدف قرار داده شده است.
از سوی دیگر كوشش برای ارتقای رتبه علمی ایران در حوزه نانو پس از تصویب سند ده ساله اول آغاز شد. در شهریور ۱۳۸۸ (۲۰۰۹)، یعنی شش سال قبل از افق برنامه ریزی سند راهبردی، محققان كشورمان توانستند از نظر تعداد مقالات علمی به جایگاه پانزدهم دنیا برسند. در سال ۲۰۰۰ ایران با انتشار ۹ مقاله نانو در رده ۶۰ دنیا و ششم منطقه قرار داشت، اما در سالهای بعد با درنوردیدن روند صعودی در انتشار علوم نانو، انتشار سالانه ۱۰ مقاله نانو به انتشار روزانه ۲۵ مقاله نانو رسید.
در سال ۲۰۱۸ ایران با داشتن ۹ هزار و ۶۶۲ مقاله نانو فناوری در پایگاه وب آوساینس كه معادل ۵.۸۱ درصد از كل انتشارات نانو است، جایگاه چهارم در جهان را كه در سال ۲۰۱۷ كسب كرده بود، همچنان حفظ كرد. در حوزه ثبت پتنت نیز، ایران با رشد ۶۸ درصدی ثبت پتنت نانوفناوری در دو دفتر ثبت پتنت آمریكا و اروپا در رده بیست و یكم جهان قرار گرفت.
تلاش های پژوهشگران حوزه نانو تنها به حوزه انتشارات علمی محدود نشده و امروز خودرا در تولید محصولات نانو تولید داخل نشان داده است. فروش محصولات نانو ساخت ایران یك روند صعودی را نشان داده است كه پارسال به بیشتر از ۱۳ هزار میلیارد ریال رسیده است.

روند رشد سالیانه بازار فروش محصولات نانوی ایرانی
بیش از نیمی از حجم بازار كالاهای نانو ساخت داخل، به حوزه ساخت و ساز (شیشه های كم گسیل، بتن سبك، انواع كفپوش، انواع كاشی و گرانیت آنتی باكتریال) اختصاص دارد. صنعت دارو، بهداشت و سلامت باز با سهم ۱۵.۶ درصد رتبه دوم، و نساجی و پوشاك با سهمی نزدیك به ۱۰ درصد در رده سوم قرار گرفته اند.
كسب سهم بازار جهانی نانو
یكی از اهداف اصلی كشور در حوزه نانو، كسب سهم مناسبی از بازار جهانی فناوری نانو توسط محصولات ایرانی است. در برنامه سند گسترش كاربرد فناوری نانو، دستیابی به سهم یك تا دو درصدی از بازار جهانی فناوری نانو توسط محصولات نانو ساخت ایران در سال ۱۴۰۴، و دستیابی به حجم بازار ۳۰ هزار میلیارد ریال تا سال ۱۳۹۸ هدف گذاری شده است.
در سال ۱۳۹۶ از مجموع بازار فروش محصولات نانوی ساخت ایران ۲۵۰۰ میلیارد ریال- حدود ۱۸ درصد- مربوط به صادرات این محصولات به كشورهای دیگر و ۱۱، ۲۶۰ میلیارد ریال آن مربوط به فروش در بازار داخلی بوده است. یكی از اهداف اصلی كشور در حوزه نانو، كسب سهم مناسبی در برنامه سند گسترش كاربرد فناوری نانو، دستیابی به سهم یك تا دو درصدی از بازار جهانی فناوری نانو توسط محصولات نانوی ساخت ایران در سال ۱۴۰۴ و دستیابی به حجم بازار ۳۰ هزار میلیارد ریال تا سال ۱۳۹۸ هدفگذاری شده است.

مجموع فروش محصولات نانو ساخت داخل به تفكیك صادرت و فروش داخل (میلیارد ریال)
با گسترش برنامه های صادراتی ستاد نانو خصوصاً در سالهای اخیر، ورود كالاها، تجهیزات و خدمات حوزه نانو ایران به بازارهای جهانی تسهیل شده و ارزش صادرات نانو در سال ۹۶ نسبت به سال قبل نزدیك به ۱۰۰ درصد افزایش یافته است.
علاوه بر ارزش دلاری صادرات، تعداد شركت های نانو كه موفق به صادرات شده اند، از ۱۶ شركت در سال ۹۴ به ۲۰ شركت در سال ۹۵ افزایش یافته است. بعلاوه مقاصد صادراتی محصولات نانو در سال ۹۵ نسبت به سالهای گذشته افزایش شایان توجهی داشته و از ۱۹ كشور در سال ۹۴ به ۴۷ كشور در سال ۹۵ رسیده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *